Leading out-of-The-Box : B.A.S.E. Model

อยากเปลี่ยน(สมอง)ใคร ให้ใช้ B.A.S.E.

“อาจารย์คิดว่าโรงเรียนอินเตอร์ฯเป็นอย่างไรบ้างครับ?” ผู้บริหารท่านหนึ่งเคยถามผมระหว่างพักกลางวัน

“ผมไม่ชอบครับ ผมคิดว่าเด็กที่เรียนอินเตอร์นั้น ก้าวร้าว ขาดความอบอุ่น ไม่มีเพื่อน ภาษาอังกฤษก็ไม่ดี ภาษาไทยก็ไม่ได้ ฯลฯ” ความเห็นพรั่งพรู ก่อนสรุปว่า “ผมจึงให้ลูกเรียนโรงเรียนไทย”

B.A.S.E. คือตัวย่อของแต่ละสเต็ปในการเปลี่ยนความคิดและการปฏิบัติของคนให้ได้ดั่งใจ เป็นโมเดลแก่นของวิทยานิพนธ์หลักสูตรปริญญาโท Executive Masters in Neuroscience of Leadership ของผม โดยมีอาจารย์ Dr. Grace Chang แห่ง UCLA เป็นที่ปรึกษา

  • B = Belief แปลว่า เรามีความคิดความเชื่ออย่างไร 
  • A = Action คือการแสดงออกของเราผ่านวิธีประพฤติปฏิบัติ
  • S = Social หมายถึงคนที่อยู่รอบๆตัว สื่อที่เราเสพ เสียงที่เข้าหูทุกวัน
  • E = Environment เท่ากับสิ่งแวดล้อมรอบตัวที่เป็นรูปธรรม เช่น บ้านที่เราอยู่ รถที่เราขับ

สมองจะเปลี่ยนแปลงตามตัวแปรทั้ง 4 นี้ โดยกฏของมันคือ ‘พยายามรักษาความสอดคล้องของทั้งสี่ตัวให้ไปในทิศทางเดียวกัน’  พัฒนามาจากหลักการของ Cognitive Behavior Theory ที่โด่งดัง

แปลว่าอะไร? เราคิดอย่างไร สมองต้องการให้เราทำตัวแบบนั้น เราทำตัวอย่างไร สมองก็ชอบให้เราอยู่ใกล้ๆคนที่ทำตัวแบบเดียวกัน และให้อยู่ในสิ่งแวดล้อมที่เอื้อต่อการกระทำแบบนั้น

ตัวอย่างข้างต้น ด้วยเหตุผลบางประการ ผมเคยมีความเชื่อว่าโรงเรียนอินเตอร์นั้นไม่ดี (Belief) เมื่อมีคนถาม ผมก็จะบอกเป็นฉากถึงข้อเสียต่างๆนาๆ (Action) นั่นเพราะสมองผมต้องการให้ความเชื่อและการกระทำไปในทิศทางเดียวกัน และผมจะพยายามรายล้อมตัวด้วยคนที่เห็นด้วยเหมือนผม นั่นคือผู้ปกครองที่ส่งลูกเรียนโรงเรียนไทย เรายืนคุยหน้าเสาธงชาติไทยได้ทุกเช้าถึงข้อเสียของโรงเรียนอินเตอร์ฯ (Social and Environment)

B.A.S.E. ของสมองผมจะแฮปปี้ เมื่อตัวแปรทั้งสี่นี้สอดคล้องกัน

 

ข้อคิดสำหรับผู้นำสมอง

1.       ความคิดเปลี่ยน การกระทำเปลี่ยน หลายองค์กรใช้บริการโค้ชกับผู้นำของตนด้วยเหตุผลนี้ โค้ชคือผู้ที่ช่วยให้ความคิดของเราเปลี่ยนไป ด้วยการตั้งคำถามและให้ข้อแนะนำ กระทั่งเกิดการสร้างวัฒนธรรมการโค้ชให้กับหัวหน้าเพื่อเปลี่ยนความคิดลูกน้องไปในทิศทางที่เป็นประโยชน์ สิ่งที่การโค้ช การจัดเทรนนิ่ง การสัมนาแลกเปลี่ยนประสบการณ์ ช่วยได้คือการเปลี่ยน Belief ไปสู่ Action ผ่านตัวแปรสองตัวแรกของ B.A.S.E.

2.       การกระทำ สังคม และสิ่งแวดล้อม ก็เปลี่ยนความคิด แต่การโค้ชหรือการเทรนนิ่งอย่างเดียวนั้นไม่เพียงพอ องค์กรต้องรองรับด้วยวัฒนธรรมที่สอดคล้องต่อความคิดที่เปลี่ยนไปด้วย หากคนเปลี่ยนแค่ความคิด แต่สังคมและสิ่งแวดล้อมเหมือนเดิม เราก็จะกลับมาอยู่ที่เดิม เหมือนอบรมเสร็จแล้วก็จะทำอย่างที่เคยทำ ที่น่าคิดคือแม้ความคิดไม่เปลี่ยน การขยับการกระทำ สังคม และสิ่งแวดล้อมก็ช่วยทำให้ Belief เปลี่ยนไปได้เหมือนกัน

“เพชรจะย้ายลูกไปเข้าโรงเรียนอินเตอร์ฯนะ” วันดีคืนดีภรรยาคนสวยบอกผม “รู้ว่าพี่ธัญไม่เห็นด้วย แต่ตัดสินใจแล้วว่าจะย้าย จ่ายค่าเทอมมา จบป่ะ?” (คำปิดท้ายนี่ผมเติมเองในใจ)

เอาไหนๆก็ยกให้เขาเป็นผู้นำในบ้านแล้ว ย้ายก็ย้าย เราจัดแจงเปลี่ยนโรงเรียนน้องพินน้องธีร์จากสาธิตมาเป็นหลักสูตรนานาชาติเต็มรูปแบบ

คราวนี้เกิดอะไรกับ B.A.S.E. ในหัวผม แม้ความเชื่อไม่ได้เปลี่ยน แต่การกระทำต้องเปลี่ยน ต้องขับรถไปรับส่งลูกที่โรงเรียน ได้เข้าไปมีส่วนร่วมกับกิจกรรมต่างๆ (Action) ตามด้วยสังคมที่เปลี่ยนไป เช่น การยืนคุยกับผู้ปกครองชุดใหม่ในเรื่องดีๆของการส่งลูกมาเรียนอินเตอร์ คุยกับครูฝรั่งถึงนวัตกรรมทางการศึกษาใหม่ๆ (Social) สภาพแวดล้อมที่เห็นก็เปลี่ยน อุปกรณ์การเรียนการสอนที่มีความเป็นสากล ผลงานภาษาอังกฤษของลูก หนังสือที่เด็กๆเขียนด้วยคอมพิวเตอร์และโพสต์ผ่านไอแพ็ด (Environment)

“อาจารย์คิดว่าโรงเรียนอินเตอร์ฯเป็นอย่างไรบ้างครับ?” ผู้บริหารอีกท่านหนึ่งถามผมเมื่อเร็วๆนี้

“ผมว่าดีนะครับ เด็กไทยสมัยนี้ต้องรู้ภาษาอังกฤษเหมือนเป็นภาษาแม่ จะได้แข่งขันกับโลกได้ แล้วผมว่าเด็กอินเตอร์มีความเป็นตัวของตัวเอง กล้าคิดกล้าทำกล้าแสดงออก แถมพูดได้หลายภาษา มีเพื่อนจากทั่วทุกมุมโลก ฯลฯ” ความเห็นพรั่งพรู ก่อนสรุปว่า “ผมจึงให้ลูกเรียนโรงเรียนอินเตอร์”

คิดตรงกันข้ามกับที่เคยเชื่อเป๊ะ เพราะ Belief เปลี่ยนไปเรียบร้อย เปลี่ยนเพราะ Action, Social, และ Environment เปลี่ยนไป

งั้นหากอยากเปลี่ยนสมองใคร เลือกตัวแปรใน B.A.S.E. ที่เปลี่ยนได้ง่ายสุดสักตัว โยกมันออกมาจากความสมดุลแล้วตรึงไว้ให้แน่นอย่ายอมให้กลับไป อดทนยื้อไว้...

แล้วตัวที่เหลือจะตามมาเองครับ

 

ดร.ธัญ ธำรงนาวาสวัสดิ์

Principal Partner

สลิงชอท กรุ๊ป

ที่มา: กรุงเทพธุรกิจ 27 ก.ย.58