เรื่องของคน งานไม่เกี่ยว ตอนที่1

เวลาที่ผมไปเป็นวิทยากรในเรื่องเกี่ยวกับภาวะผู้นำให้กับพนักงานที่เพิ่งได้รับการแต่งตั้งขึ้นมาเป็นหัวหน้างานใหม่หรือให้กับพนักงานที่มีแนวโน้มที่จะได้รับการปรับเลื่อนตำแหน่งมาเป็นหัวหน้า หนึ่งในคำถามยอดฮิตที่ได้รับเสมอคือ อะไรเป็นความท้าทายอันดับต้นๆสำหรับคนเป็นหัวหน้า

ผมมีคำใบ้ให้สำหรับคำถามนี้ – มันเป็นอะไรที่ไม่เกี่ยวกับลักษณะงานใหม่ เป็นอะไรที่ไม่เกี่ยวข้องกับความซับซ้อนของงาน หรือแม้แต่จะเกี่ยวกับความล้ำสมัยของเทคโนโลยี

ใช่แล้วครับ มันเป็นเรื่องเกี่ยวกับคนล้วนๆ ไม่ว่าเป้าหมายในการทำงานของคุณจะชัดเจนแค่ไหน ไม่ว่าขั้นตอนหรือระบบการทำงานของคุณจะดีแค่ไหน หรือทรัพยากรในการทำงานของคุณมีความเพรียบพร้อมเพียงใด ผลการทำงานของทีมคุณก็ยังสามารถออกมาแบบไม่เป็นท่าได้ ถ้าคุณ...ในฐานะหัวหน้างาน ...ไม่เข้าใจวิธีการบริหารบุคลากรภายในทีมงาน

ต้องบอกว่า การบริหารคนเป็นอะไรที่ยากที่สุด เอาง่ายๆไม่ต้องไปไกลตัวมากนัก แค่คนภายในครอบครับของเราเองที่อยู่ด้วยกันมานาน ยังไม่สามารถทำให้เข้าใจในสิ่งที่เราต้องการได้ทุกอย่างเลย แล้วนับภาษาอะไรกับคนที่ทำงานร่วมกัน ซึ่งเป็นคนที่เราเพิ่งรู้จัก
ณ ตอนนี้ หลายคนอาจจะต้องการรู้แล้วว่า อะไรเป็นความลับในการบริหารคนเพื่อที่ผู้เป็นหัวหน้าจะได้รับผลการทำงานที่ดีที่สุดกลับมา ต้องบอกก่อนว่า การบริหารคนนั้นสลับซับซ้อนกว่าที่เราคิด คนแต่ละคนล้วนมีความคิดและแนวทางในการดำเนินชีวิตที่แตกต่างกัน ดังนั้นจึงไม่มีวิธีการบริหารคนที่เป็นขั้นเป็นตอนตายตัวที่จะสามารถใช้กับคนทุกคนได้

อย่างไรก็ดี ตั้งแต่ประมาณปีคริสต์ศักราช 1920’s เป็นต้นมา ได้มีการศึกษาเกี่ยวกับพฤติกรรมของคนจากนักจิตวิทยาเป็นจำนวนมาก ผมได้มีโอกาสอ่านและศึกษาเรื่องนี้บ้างเช่นกัน ทฤษฎีหนึ่งที่น่าสนใจและเข้าข่ายเรื่องการบริหารคนได้มากที่สุดน่าจะเป็นเรื่องเกี่ยวกับ 4 พฤติกรรมหลักของมนุษย์

ต้องบอกเลยว่า 4 พฤติกรรมหลักนี้ไม่ได้แปลว่า คนบนโลกใบนี้สามารถแบ่งได้แค่ 4 แบบเท่านั้น ในความเป็นจริงคนบางคนอาจจะมีพฤติกรรมเพียงหนึ่งอย่างในตัว ขณะเดียวกันก็มีบางคนที่มีพฤติกรรม 2 หรือ 3 อย่างในตัว เพียงแต่ว่า ดีกรีความเข้มข้นของแต่ละพฤติกรรมไม่เท่ากัน และนั่นจึงทำให้คนแต่ละคนบนโลกใบนี้มีความแตกต่างกันออกไป

จากนี้เราลองมาดูพฤติกรรมหลักทั้ง 4 แบบกันบ้างว่าเป็นอย่างไร

ลักษณะพฤติกรรมที่ 1: คุณอำนาจ

พฤติกรรมแบบคุณอำนาจนี้ จะเป็นลักษณะของคนที่ชอบมองอะไรในภาพกว้าง เป็นคนที่มีความมุ่งมั่นตั้งใจสูง ชอบการแข่งขัน เป็นคนที่พูดจาตรงไปตรงมาเหมือนขวานผ่าซาก ใจร้อน คิดเร็วทำเร็ว ตัดสินใจไว
เราจะสามารถดูได้ว่า คนๆหนึ่งมีลักษณะพฤติกรรมแบบคุณอำนาจหรือไม่ โดยดูจากลักษณะการกระทำของเขา เช่น คุณอำนาจจะชอบทำอะไรหลายๆอย่างในเวลาเดียวกัน อาทิ คุยโทรศัพท์ไปในขณะที่ตะโกนเรียกใครสักคนหนึ่งมาคุยงานด้วย หรือดูจากลักษณะการพูดที่คิดอะไรก็พูดออกไปอย่างนั้นโดยไม่คำนึงถึงการรักษาน้ำใจของคนฟัง เป็นต้น
สำหรับการทำงานแล้ว คุณอำนาจชอบทำงานที่มองในภาพใหญ่มากกว่าลงไปในรายละเอียด เป็นคนที่มีความคิดสร้างสรรค์สูง จนบางครั้งคนอื่นอาจจะมองว่าเป็นเจ้าโปรเจ็ค เป็นคนที่ชอบผลักดันเพื่อให้ได้ผลลัพธ์ที่ตนเองต้องการ โดยบางครั้งอาจจะไม่ได้คำนึงถึงปัจจัยอื่นๆ ที่มีความเกี่ยวโยงกัน

ลักษณะพฤติกรรมที่ 2: คุณบันเทิง

พฤติกรรมแบบคุณบันเทิงนั้น เป็นลักษณะของคนที่มีความร่าเริง เป็นคนที่มีมนุษยสัมพันธ์ดีถึงดีมาก ชอบพูดคุยกับคนอื่น ไม่ชอบความขัดแย้ง เป็นคนที่มีความคิดในแง่บวกต่อสิ่งต่างๆรอบตัวอยู่เสมอ เป็นคนที่มีความสามารถในการโน้มน้าวและสร้างแรงบันดาลใจให้กับผู้อื่นได้ดี

การจะสังเกตว่าใครมีลักษณะของคุณบันเทิงอยู่บ้าง สามารถดูได้จากลักษณะการพูด ที่จะชอบพูดมากกว่าฟัง ชอบพูดเรื่องที่มันเบาๆเฮฮา มากกว่าเรื่องที่เครียดซีเรียส เป็นคนที่มีบุคลิกร่าเริงเป็นส่วนใหญ่

สำหรับการทำงานแล้ว คุณบันเทิงชอบทำงานที่ข้องเกี่ยวกับคน การได้ออกไปพบปะพูดคุยเป็นสิ่งที่คุณบันเทิงถนัด แต่จะไม่ค่อยชอบทำงานที่ต้องลงรายละเอียดมากนัก ดังนั้นถ้าให้ทำก็อาจจะหลุดได้ง่ายๆ

สำหรับวันนี้ คงต้องขออนุญาตพูดถึงแค่ 2 ลักษณะพฤติกรรมก่อน ในครั้งต่อไปจะพูดถึงอีก 2 ลักษณะพฤติกรรมที่เหลือและแนวทางที่หัวหน้าจะรับมือกับลูกทีมที่มีพฤติกรรมต่างกันไป


 
อภิวุฒิ พิมลแสงสุริยา
กรรมการผู้จัดการ
บริษัท ออคิด สลิงชอท จำกัด
Apiwut@riverorchid.com
www.orchidslingshot.com

 
เรื่องของคน งานไม่เกี่ยว ตอนที่2

จากฉบับก่อนหน้านี้ที่เราได้พูดถึง 2 ลักษณะพฤติกรรมของคนไปแล้ว ยังเหลืออีก 2 พฤติกรรมที่เราจะมาคุยกันต่อในฉบับนี้ แต่ก่อนที่จะเข้าสู่ 2 พฤติกรรมสุดท้าย ผมขออนุญาตทบทวนสั้นๆถึง 2 พฤติกรรมแรกก่อน อันประกอบไปด้วย

ลักษณะพฤติกรรมแบบคุณอำนาจ ที่เป็นคนที่ชอบมองภาพกว้าง ไม่ชอบลงลึกในรายละเอียด เป็นคนที่พูดมากกว่าฟังและพูดตามที่คิดโดยไม่ค่อยคำนึงถึงความรู้สึกของผู้ฟังเท่าไรนัก

ส่วนลักษณะพฤติกรรมแบบคุณบันเทิงนั้น จะเป็นลักษณะของคนที่มีมนุษยสัมพันธ์สูง ร่าเริง พูดมากกว่าฟัง ไม่ชอบอะไรที่เครียดจนเกินไป เป็นคนที่มองโลกในแง่ดี และมีความสามารถในการโน้มน้าวใจคนได้ง่ายๆ

คุณอำนาจและคุณบันเทิง เป็นสองลักษณะพฤติกรรมที่เราได้พูดไปแล้วในฉบับที่แล้ว ส่วนอีกสองพฤติกรรมที่เหลือประกอบไปด้วย

ลักษณะพฤติกรรมที่ 3: คุณสุขุม
คุณสุขุมเป็นคนที่ค่อนข้างเงียบ ไม่ค่อยพูดเท่าไรนัก เป็นคนฟังมากกว่าพูด เป็นคนที่ใครๆก็อยากขอคำปรึกษา เป็นพี่ใหญ่ที่แสนดีของน้องๆ เวลาคุณสุขุมทำอะไร จะยึดถือหลักการและกฎเกณฑ์เป็นสำคัญ เวลาจะให้ตัดสินใจทำอะไร จะใช้เวลาในการทบทวนและวางแผนก่อนเสมอ

การสังเกตว่าใครมีพฤติกรรมลักษณะแบบคุณสุขุม สามารถดูได้จากการกระทำ เพราะคุณสุขุมเป็นคนที่ค่อนข้างช้า ทำอะไรค่อยๆทำ แบบค่อยเป็นค่อยไป เป็นที่ปรึกษาที่ใครๆก็อยากเข้าไปคุยและปรึกษาด้วย ที่สำคัญ เขาเป็นคนรักษาสัญญา รับปากจะทำอะไรแล้ว ก็ทำตามสิ่งที่ได้รับปากไว้เสมอ

สำหรับการทำงานแล้ว คุณสุขุมชอบทำงานที่เป็นในลักษณะของงานประจำ กล่าวคือลักษณะการทำงานต้องมีการเปลี่ยนแปลงน้อยที่สุด และถ้าจะให้คุณสุขุมทำอะไรใหม่ๆ ต้องให้เวลาคุณสุขุมในการศึกษาก่อนที่จะลงมือทำจริง เขายึดคติที่ว่า Slow but sure (ช้า ๆ แต่มั่นใจ)

ลักษณะพฤติกรรมที่ 4: คุณละเอียด
ลักษณะพฤติกรรมอย่างหนึ่งที่สังเกตได้ชัดเกี่ยวกับคุณละเอียดคือ เป็นคนที่ต้องการความสมบูรณ์แบบในทุกๆสิ่งที่ทำ กฎคือกฎ ไม่มีคำว่าอะลุ้มอล่วย ทุกสิ่งทุกอย่างถ้าไม่ถูกก็คือผิด ไม่มีอะไรที่เป็นแบบกลางๆ คุณละเอียดเป็นคนที่ละเอียดสมชื่อ เขาต้องการข้อมูลเป็นจำนวนมากในการตัดสินใจ เป็นคนเจ้าระเบียบ พูดน้อย ดูขรึม และไม่ค่อยชอบเข้าสังคมเท่าไรนัก

ข้อสังเกตว่าใครมีพฤติกรรมแบบคุณละเอียดบ้าง สามารถดูได้จากโต๊ะทำงานของเขาที่จะมีการจัดอย่างเป็นระเบียบเรียบร้อย ถ้าสังเกตคุณละเอียดจากภายนอก จะเห็นได้จากการแต่งตัวที่เรียบร้อย เนียบ และเป็นระเบียบ

สำหรับการทำงานของคุณละเอียดนั้น สังเกตได้ว่างานที่ออกมา จะสะอาดเรียบร้อย มีข้อมูลสนับสนุนอย่างครบถ้วน แม้จะใช้เวลาทำงานนานและช้าไปบ้าง

สำหรับพฤติกรรมทั้งสี่แบบที่กล่าวไปข้างต้นนี้ จะสังเกตได้ว่าเป็นสิ่งที่เราทุกคนควรต้องมีอยู่ในตัว แต่บางคนอาจจะมีลักษณะพฤติกรรมแค่อย่างเดียว ในขณะที่บางคนอาจจะมีสองอย่าง หรือสามอย่างในตัว ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับดีกรีความมากน้อยที่เรามีในแต่ละพฤติกรรม ซึ่งดีกรีความต่างนี่เองที่ทำให้คนแต่ละคนมีความแตกต่างกัน

ดังนั้นสำหรับการบริหารคนแล้ว สิ่งแรกที่ควรทำคือการเลือกงานให้เหมาะกับพฤติกรรมของคนแต่ละคน เช่นเลือกคนที่มีความเป็นคุณบันเทิงสูงให้ไปทำงานในการสร้างความสัมพันธ์กับลูกค้า หรือเอาคนที่มีความเป็นคุณละเอียดสูงมาทำงานด้านตัวเลขหรือวางแผนที่ต้องลงรายละเอียด เป็นต้น เพราะลักษณะงานที่เหมาะกับลักษณะพฤติกรรมของคน จะทำให้ผลของงานที่ออกมาดีกว่างานที่ไม่เหมาะกับลักษณะพฤติกรรมของเขาอย่างแน่นอน

อย่างไรก็ตามเข้าใจได้ว่า บางกรณีคนและงานได้ถูกจัดวางไว้เรียบร้อยแล้ว การที่จะไปโยกย้ายคนให้เหมาะกับงานหรือจัดงานให้เหมาะกับคนอาจจะเป็นไปได้ยากหน่อย หากเป็นเช่นนี้ก็อย่าเพิ่งสิ้นหวัง สิ่งที่ควรทำคือ ทำความเข้าใจว่า ลูกทีมแต่ละคนของคุณมีลักษณะพฤติกรรมเป็นอย่างไร ซึ่งจะทำให้คุณเข้าใจได้ง่ายขึ้นว่า ทำไมเขาจึงทำตัวหรือแสดงพฤติกรรมในลักษณะนั้นๆออกมา เช่นสำหรับคุณละเอียดแล้ว เขาจะหงุดหงิดง่ายมากกับงานที่คุณบันเทิงทำและมองว่างานที่ออกมานั้นเป็นแบบลวกๆ ไม่มีความละเอียดลออ เป็นต้น ซึ่งความเข้าใจในจุดนี้ของหัวหน้าทีมจะทำให้สามารถรับมือกับลูกทีมแต่ละคนได้ง่ายขึ้น

นอกจากนี้ จากลักษณะพฤติกรรมที่เขาเป็น หัวหน้าทีมย่อมรู้ว่าจะสามารถคาดหวังกับงานที่เขาทำอยู่ได้มากน้อยเพียงใด และนั่นจะทำให้คุณไม่สร้างความคาดหวังที่สูงจนเกินไป จนผิดหวังตอนที่ได้รับงานกลับมา

การสื่อสารเป็นอีกหนึ่งปัจจัยสำคัญสำหรับหัวหน้าทีมทุกคน ความเข้าใจในลักษณะพฤติกรรมของลูกทีม จะทำให้รู้และเข้าใจถึงแนวทางการสื่อสารที่ควรใช้กับพวกเขาแต่ละคน เช่นสำหรับคนที่มีลักษณะแบบคุณละเอียดหรือคุณสุขุม การสื่อสารต้องมีรายละเอียดพอสมควร เวลามอบหมายงานให้ทำรายละเอียดที่ต้องอธิบายสำหรับคนกลุ่มนี้ย่อมต้องมากกว่าตอนมอบมหมายให้คนที่มีลักษณ์แบบคุณอำนาจหรือคุณบันเทิง เป็นต้น

ดังนั้นสิ่งสำคัญสำหรับหัวหน้าในการบริหารคน คือการที่ได้รู้ว่าทีมของคุณประกอบไปด้วยลักษณะพฤติกรรมใดบ้าง ซึ่งจะช่วยให้คุณสามารถสื่อสารและมอบหมายงานได้ถูกคนและถูกจริต และนั่นจะส่งผลให้การทำงานของทีมคุณออกมาดี !

 
อภิวุฒิ พิมลแสงสุริยา
กรรมการผู้จัดการ
บริษัท ออคิด สลิงชอท จำกัด
Apiwut@riverorchid.com
www.orchidslingshot.com