สรรหาคนที่มี EQ สูง (ตอนที่ 2)

ในฉบับก่อนผมเล่าว่าสมัยนี้เราสามารถสรรหาผู้ที่มีความรู้ความสามารถได้ไม่ยากหรือหากความรู้ยังมีไม่มากก็ศึกษาเรียนรู้เพิ่มเติมได้ แต่ผู้ที่มีวุฒิภาวะทางอารมณ์ หรือ EQ (Emotional Quotient) สูง ต้องเลือกสรรให้ได้ตั้งแต่ต้น เพราะการเติบโตทางอารมณ์เป็นสิ่งที่ติดตัว สอนได้ยากและกว่าจะปรับเปลี่ยนได้ใช้เวลา
นอกจากนี้ได้พูดถึงว่า ในทางปฏิบัติมีหลากหลายมุมมองที่เกี่ยวโยงกับ EQ แต่สำหรับกระบวนการสัมภาษณ์เพื่อให้ได้คนที่มีวุฒิภาวะทางอารมณ์ดีนั้น เรามักมองที่ 3 ปัจจัยหลัก ๆ โดยได้พูดถึงปัจจัยแรกคือเรื่องความเข้าใจในตนเองและความสามารถในการควบคุมตนเอง ไปแล้ว ครั้งนี้จะคุยกันต่อถึงอีก 2 ปัจจัยที่เหลือ

2. ความเข้าใจในผู้อื่นและเข้าใจว่าพฤติกรรมของตนเองมีผลกระทบกับผู้อื่นอย่างไร

ต้องยอมรับว่าตำแหน่งยิ่งสูงขึ้นมากเท่าไร ความสำเร็จก็ยิ่งต้องอาศัยพึ่งพาคนอื่นมากขึ้นเท่านั้น ดังนั้นความสามารถในการเข้าใจคนอื่นมีผลอย่างมากต่อความสำเร็จและความล้มเหลวในการทำงาน นอกจากนั้นผู้นำควรเข้าใจว่าพฤติกรรมของตนเองมีผลกระทบต่อผู้อื่นอย่างไรด้วย
ผู้นำที่มีวุฒิภาวะทางอารมณ์สูง มักเป็นผู้ที่เชี่ยวชาญด้านการโน้มน้าวผู้อื่นและเป็นนักสร้างแรงจูงใจที่ดี เพราะสามารถอ่านความรู้สึกและความต้องการของผู้อื่นรวมทั้งสามารถปรับเปลี่ยนคำพูดหรือพฤติกรรมของตนเองได้อย่างเหมาะสม
การจะมองหาว่าคนคนหนึ่ง มีความสามารถในด้านนี้มากหรือน้อยเพียงใด เราสามารถถามคำถามเหล่านี้ในระหว่างการสัมภาษณ์เพื่อค้นหาศักยภาพนั้น
  • “กรุณาเล่าให้ฟังถึงสถานการณ์ที่พูดหรือทำอะไรบางอย่างแล้วก่อให้เกิดผลตอบรับที่ไม่ดี ไม่ว่ากับลูกค้า เพื่อนร่วมงานหรือผู้ใต้บังคับบัญชาก็ได้ สถานการณ์เป็นอย่างไร คุณทำอะไรบ้าง ผลลัพธ์เป็นยังไง สาเหตุคืออะไร สุดท้ายคุณแก้ปัญหานี้ด้วยวิธีใด”
  • “คุณเคยตกอยู่ในสถานการณ์ที่ต้องปรับพฤติกรรมหรือไม่ คุณรู้ได้อย่างไรว่าต้องปรับเปลี่ยนและคุณทำอย่างไร”
ตัวอย่างที่เห็นได้ง่ายๆ และพบบ่อยๆ คือพนักงานขายสินค้าในห้างสรรพสินค้า ที่เข้าใจพฤติกรรมของลูกค้าไม่ถูกต้องและแสดงปฏิกริยาที่ไม่เหมาะสม เช่น คิดว่าลูกค้าแต่งตัวแบบนี้ ท่าทางแบบนี้ คงไม่ซื้อสินค้าหรอก จึงให้บริการแบบขอไปที หลายครั้งที่พบภายหลังว่าเขาเสียโอกาสในการขายไปอย่างน่าเสียดาย เพียงเพราะอ่านพฤติกรรมของลูกค้าไม่ถูกต้อง และตระหนักน้อยเกินไปว่าภาษาท่าทางบางอย่าง มีผลกระทบต่อความรู้สึกของผู้อื่น

3. ความสามารถในการเรียนรู้จากความผิดพลาด

ความผิดพลาดเป็นโอกาสในการสร้างการเติบโตโดยเฉพาะกับผู้ที่มีวุฒิภาวะทางอารมณ์สูง ลองมาดูกันว่าเวลาสัมภาษณ์ ควรถามคำถามอย่างไรจึงค้นหาได้ว่าพนักงานคนนั้นมี EQ อย่างที่ต้องการหรือไม่
  • “ในอดีตที่ผ่านมา อะไรเป็นความผิดพลาดที่เคยเกิดขึ้น ลองเล่าเหตุการณ์ให้ฟังหน่อยว่าเป็นอย่างไร เหตุใดจึงเป็นเช่นนั้น คุณได้ทำอะไรไปบ้างและได้เรียนรู้อะไรจากสถานการณ์นั้นๆ”
  • “มีความผิดพลาดใดในชีวิตที่มีผลต่อพฤติกรรม ทัศนคติ หรือสไตล์การทำงานของคุณในปัจจุบัน เหตุการณ์เป็นอย่างไร เหตุใดมันจึงมีอิทธิพลต่อคุณมากเพียงนี้”
ยกตัวอย่างเช่น เมื่อเร็ว ๆ นี้ มีโอกาสได้ผู้สมัครสามท่าน ร่วมกับลูกค้้าของผมเพื่อหาผู้ที่เหมาะสมมาดำรงตำแหน่งผู้จัดการอาวุโสของบริษัท ผู้สมัครคนแรกพูดถึงความผิดพลาดหนึ่งที่เกิดขึ้นและบทเรียนที่เขาได้รับ รวมทั้งพฤติกรรมการทำงานที่เปลี่ยนไปเป็นคนที่ละเอียดรอบครอบมากยิ่งขึ้น ในขณะที่ผู้สมัครคนที่สองยกประเด็นความผิดพลาดหนึ่ง สาธยายให้ฟังถึงปัญหาที่เกิดขึ้นและสรุปจบลงด้วยการเรียนรู้ว่าต้นตอของปัญหาเกิดมาจากการไม่ให้ความร่วมมือของแผนกอื่นและเหตุการณ์ภายนอกที่ไม่สามารถควบคุมได้ ส่วนผู้สมัครท่านสุดท้ายตอบได้ไม่ช้ดเจนว่าความผิดพลาดที่เกิดขึ้นและสิ่งที่ตนเองได้เรียนรู้คืออะไร แม้จะถามย้ำสองสามครั้งก็ยังคงพูดวกไปวนมา จึงไม่แน่ใจว่าเป็นเพราะเขาไม่เข้าใจคำถามหรือเราถามไม่ตรงคำตอบ สุดท้ายคุณว่าองค์กรน่าจะเลือกผู้สมัครคนใดครับ ...

ในการทำงานให้ประสบความสำเร็จ เก่งงานอย่างเดียวไม่พอ ต้องมีความสามารถในการเข้าใจตนเอง บริหารจัดการอารมณ์ของตนเองไม่ให้กระทบต่อความรู้สึกของผู้อื่นจนเกิดเป็นปัญหาในการทำงานร่วมกัน และสุดท้ายหากพยายามอย่างเต็มที่แล้วแต่ยังเกิดความผิดพลาดขึ้น จงเรียนรู้จากความผิดนั้นและทำให้แน่ใจว่าจะไม่เกิดขึ้นอีก
หากคุณได้พนักงานที่มีวุฒิภาวะทางอารมณ์เช่นนี้ เชื่อได้แน่ว่าเขาและคุณจะประสบความสำเร็จสมดั่งที่ตั้งใจไว้
อภิวุฒิ พิมลแสงสุริยา
กรรมการบริหาร
บริษัท ออคิด สลิงชอท จำกัด
apiwut@riverorchid.com
www.orchidslingshot.com
ติดตามเกร็ดความรู้ทางการบริหารได้ที่ twitter.com/apiwutp