การจดบันทึก : ประโยชน์ และวิธีการ

ภาพพระราชจริยวัตรของสมเด็จพระเทพรัตน์ ที่ทรงศึกษาสรรพสิ่งที่หลากหลายสลับกับทรงจดบันทึกอย่างสนพระราชหฤทัยเป็นภาพที่พสกนิกรชาวไทยเจนตาเจนใจนัก

องค์ผู้ทรงเป็นที่รัก

ทรงเป็นแบบอย่างที่สร้างแรงบันดาลใจให้คนไทยถ้วนทั่วในการพากเพียรเรียนรู้ไม่มีที่สิ้นสุด จากแรงบันดาลใจข้างต้น วันนี้เรามาคุยกันเรื่องประโยชน์ของการจดบันทึก หรือ Note Taking กันค่ะ

ประโยชน์ของการจดโน้ต มีมากมาย นับได้อย่างน้อย 5 ประการ คือ

1.เพิ่มสมาธิในการฟัง

นึกภาพนักศึกษาในห้องเลคเชอร์ หรือมืออาชีพในห้องประชุมหากต่างตั้งใจจดประเด็นของสิ่งที่มีการนำเสนอ เขาจะไม่เบลอ ไม่ใจลอย หรือไม่คอยแอบจ้องแต่นาฬิกาว่าเมื่อไหร่จะเลิกเสียที เหมือนพี่ข้างๆ

2.เพิ่มความเข้าใจ

การฟังแล้วกลั่นให้เป็นข้อความสั้นๆ เพื่อจดบันทึก ต้องใช้สมองกลั่นกรองประเด็น เห็นความโยงใยความเข้าใจย่อมตามมา

3.เพิ่มความจดจำ

ข้อมูลรอบกายมากมายที่กระหน่ำพร่ำร้องให้น้องสมองสนใจ ทั้งด้วยวัยที่ขยับขยายตามกาลเวลาคนทำงานจึงตระหนักดีว่า อย่าพึ่งน้องสมองเพื่อจดจำสิ่งสำคัญอย่างเดียวโดยเด็ดขาด การบันทึกผ่านหู ตา สมอง มือ สู่หน้ากระดาษ ช่วยให้เกิดความเข้าใจ และการจดจำจากการวิจัยของ Longman and Atkinson พบว่าโดยเฉลี่ยคนเรามีโอกาสจำข้อมูลสำคัญๆที่เราได้ยินได้ฟังประจำวัน เพียง 5% หากไม่จดบันทึกมันไว้แต่หากได้บันทึก เรามีสิทธิ์จำมันได้สูงขึ้นเป็น 34%!

4.ใช้เป็นแหล่งสืบค้น

ดิฉันได้มีโอกาสทำงานกับผู้บริหารท่านหนึ่ง ซึ่งเป็นนักจดบันทึกตัวยงขององค์กรทุกครั้งที่เขาเข้าประชุมใดๆ ต้องมีสมุดบันทึกเล่มเก่งติดตัวเสมอหลายครั้งที่ที่ประชุมถกกันถึงเรื่องที่เคยหารือกันในการประชุมเก่าๆ เขาคนนี้ กลายเป็นที่พึ่งของทั้งทีมเสมอเพราะแค่พลิกเอกสารไปมา ก็สามารถเตือนความจำทุกคนได้ว่า ต่างเคยหารือกันค้างไว้เรื่องใด และเมื่อใด..ไม่ธรรมดา

5.ผู้ใดจดบันทึกอย่างตั้งใจ

เป็นภาพลักษณ์ที่ดียิ่งของผู้นั้นลองจินตนาการอาจารย์สอนหนังสือ ยามท่านกราดตาดูลูกศิษย์ จะคิดกับนักศึกษา 2 คนต่างกันเช่นไร เมื่อ..คนหนึ่งนั่งฟังบ้าง ไม่ฟังบ้าง ตอบ line เป็นระยะๆ ยามละมือถือ คือตอนสัปหงกกับอีกคน..ที่จดจ้องใส่ใจ จดตามไปสม่ำเสมอ

ฉันใดฉันนั้น มืออาชีพที่ใส่ใจจดประเด็นในที่ประชุม กำลังส่งสัญญาณให้คนรอบข้างเห็นเป็นที่ประจักษ์ว่าเขาฟัง เขาสนใจ เขาให้เกียรติผู้นำเสนอยิ่งถ้าเป็นผู้บริหาร ฟังไปโน้ตประเด็นไป ยิ่งทำให้ลูกน้องที่นำเสนอรู้สึกว่า หัวหน้าช่างน่ารักเพราะดูใส่ใจให้ความสำคัญกับฉันจริงๆ

นอกจากนั้น พฤติกรรมการจดบันทึกของหัวหน้า หากทำสม่ำเสมอ ย่อมส่งผลให้ลูกทีมตื่นตัวขนาดพี่ยังจด และ(คง)จำได้ ให้ความสำคัญ แล้วฉันไม่จดไปบ้างได้อย่างไร

การสร้างวัฒนธรรมต่างๆในทีม ทำได้โดยหัวหน้าเป็นต้นแบบให้เห็นเช่นนี้เองแม้การจดบันทึกจะมีประโยชน์มากมาย แต่ก็ไม่มีการฝึกสอนเรื่องวิธีจดบันทึกเป็นเรื่องเป็นราวต่างเอาความถนัดเข้าว่า

ดังนั้น สัปดาห์หน้า มาลองไล่เรียงดูว่า ผลการวิจัยและข้อแนะนำเรื่องวิธีการจดบันทึกดีๆ มีอะไรบ้างระหว่างนี้ เมื่อใดมีโอกาส
อย่าพลาดการจดบันทึกนะคะ

 




บทความโดย: พอใจ พุกกะคุปต์

ที่มา : กรุงเทพธุรกิจ 24 เม.ย 60